ENGBiến tần (Variable Frequency Drive – VFD) là thiết bị quan trọng trong các hệ thống truyền động điện hiện đại. Việc lựa chọn biến tần đúng kỹ thuật không chỉ giúp động cơ vận hành ổn định, mà còn tiết kiệm điện năng, giảm hao mòn cơ khí và kéo dài tuổi thọ thiết bị.
Dưới đây là những tiêu chí quan trọng cần xem xét khi lựa chọn biến tần cho động cơ.
1. Xác định đúng công suất và dòng điện động cơ
Tiêu chí đầu tiên và quan trọng nhất khi chọn biến tần là công suất (kW/HP) và dòng điện định mức của động cơ. Biến tần phải có khả năng cung cấp dòng điện ≥ dòng định mức của motor để tránh hiện tượng quá tải, sụt áp hoặc báo lỗi trong quá trình vận hành.
Trong thực tế, không nên chọn biến tần “vừa khít” với công suất động cơ mà nên có dư tải từ 10–20% nhằm đảm bảo an toàn khi motor khởi động hoặc làm việc ở chế độ tải nặng.
Ví dụ:
-
Động cơ 3.7 kW (5 HP) → nên chọn biến tần 4.0 – 4.5 kW
-
Động cơ chạy tải nặng hoặc khởi động thường xuyên → nên nâng cấp lên mức công suất cao hơn 1 cấp
2. Phù hợp điện áp, số pha và nguồn cấp
Biến tần phải tương thích hoàn toàn với điện áp và số pha của động cơ cũng như nguồn điện hiện trường.
Một số trường hợp thường gặp:
-
Nguồn 3 pha 380 V → dùng biến tần 3 pha 380 V
-
Nguồn 1 pha 220 V → cần chọn biến tần 1 pha vào – 3 pha ra để điều khiển động cơ 3 pha
-
Động cơ 220 V hoặc 380 V → phải kiểm tra kỹ sơ đồ đấu sao (Y) hoặc tam giác (Δ)
Việc chọn sai điện áp hoặc số pha có thể gây hỏng biến tần hoặc động cơ ngay khi cấp điện.
3. Phân loại tải và đặc tính vận hành
Mỗi loại tải sẽ yêu cầu đặc tính mô-men và khả năng chịu tải khác nhau, vì vậy không thể chọn biến tần theo một công thức chung cho mọi ứng dụng.
3.1. Tải nhẹ – mô-men biến đổi
-
Quạt, bơm nước, bơm ly tâm
-
Đặc điểm: mô-men tăng theo tốc độ
-
Có thể chọn biến tần đúng công suất motor, không cần dư tải lớn
3.2. Tải trung bình – mô-men không đổi
-
Băng tải, máy trộn, máy đùn
-
Cần biến tần có khả năng chịu tải ổn định, kiểm soát tốc độ tốt
3.3. Tải nặng – mô-men lớn
-
Máy ép, máy nâng hạ, cẩu trục
-
Cần biến tần chịu quá tải cao, điều khiển vector hoặc torque control
-
Nên chọn biến tần lớn hơn công suất động cơ
4. Điều kiện môi trường lắp đặt
Môi trường làm việc ảnh hưởng trực tiếp đến độ bền và độ ổn định của biến tần. Khi lựa chọn, cần xem xét:
-
Nhiệt độ môi trường: nơi nóng, kín → cần biến tần có khả năng tản nhiệt tốt
-
Độ ẩm, bụi, hóa chất: nên dùng biến tần lắp trong tủ điện, có quạt lọc hoặc vỏ bảo vệ IP cao
-
Ngoài trời: cần tủ che mưa nắng, chống bụi, chống ăn mòn
Nếu lắp đặt trong môi trường khắc nghiệt mà không có giải pháp bảo vệ phù hợp, biến tần rất dễ giảm tuổi thọ hoặc lỗi linh kiện.
5. Chế độ vận hành và tần suất hoạt động
Ngoài công suất, cần xác định rõ chế độ làm việc thực tế của hệ thống:
-
Chạy liên tục 24/7 hay chạy ngắt quãng
-
Khởi động – dừng thường xuyên hay không
-
Yêu cầu tăng tốc / giảm tốc nhanh hay chậm
Với các hệ thống khởi động nhiều lần trong ngày hoặc tải thay đổi liên tục, nên chọn biến tần có:
-
Khả năng chịu quá tải tốt
-
Linh kiện bền, thuật toán điều khiển ổn định
6. Tính năng điều khiển và bảo vệ
Một biến tần tốt không chỉ điều khiển tốc độ mà còn phải đảm bảo an toàn cho toàn bộ hệ thống. Các tính năng nên ưu tiên gồm:
-
Bảo vệ quá dòng, quá áp, mất pha, quá nhiệt
-
Chức năng PID (điều khiển áp suất, lưu lượng, nhiệt độ)
-
Hỗ trợ truyền thông: Modbus, RS485, Ethernet, kết nối PLC
-
Phanh hãm hoặc điện trở xả cho các ứng dụng cần dừng nhanh
7. Ví dụ chọn biến tần thực tế
Giả sử hệ thống sử dụng:
-
Động cơ 3 pha 380 V – 7.5 kW
-
Ứng dụng: băng tải, chạy liên tục
=> Giải pháp:
-
Chọn biến tần ≥ 7.5 kW, khuyến nghị 11 kW để đảm bảo dư tải
-
Chọn dòng có điều khiển vector, chịu quá tải 150% trong 60 giây
-
Lắp trong tủ điện có quạt làm mát để tăng độ bền
Kết luận
Việc lựa chọn biến tần không nên chỉ dựa vào công suất động cơ, mà cần xem xét đồng thời nhiều yếu tố như: loại tải, điện áp, môi trường, chế độ vận hành và yêu cầu điều khiển. Chọn đúng biến tần sẽ giúp hệ thống:
-
Vận hành ổn định
-
Tiết kiệm điện năng
-
Giảm chi phí bảo trì
-
Tăng tuổi thọ động cơ và thiết bị
Liên hệ ngay: 0912.204.898 để nhận báo giá tốt nhất, ưu đãi lớn!
Mọi thắc mắc quý khách hàng vui lòng liên hệ theo thông tin dưới đây:
CÔNG TY CỔ PHẦN HOÀNG THÁI – HT ELECTRIC
Đ𝐢̣𝐚 𝐜𝐡𝐢̉: Văn phòng Đại diện HT Electric, tầng 9, Tòa Minori, 67A Trương Định, Hai Bà Trưng, Hà Nội.
𝐖𝐞𝐛𝐬𝐢𝐭𝐞: htelectric.com.vn𝐄𝐦𝐚𝐢𝐥: lemthanh1312@gmail